Pensum nauczyciela • stan prawny 2026

Kalkulator Pensum Nauczyciela

Sprawdź tygodniowy obowiązkowy wymiar godzin i oblicz pensum dla swojego wymiaru zatrudnienia.

18 Różne stanowiska 0,5 Pełny i niepełny etat 5c Łączenie stanowisk

Kalkulator tygodniowego wymiaru zajęć

Wybierz stanowisko i wymiar zatrudnienia

W 2026 r. część przepisów zmienia się od 1 września. Wynik nie przelicza się automatycznie — po zmianie danych kliknij „Oblicz pensum”.

40 godz. pracy ≠ pensum
1

Stan prawny i stanowisko

Wybierz okres 2026 r., ponieważ część zmian w art. 42 wchodzi w życie 1 września 2026 r.

godz.

Wymiar wynika bezpośrednio z tabeli w art. 42 ust. 3.

2

Wymiar zatrudnienia

Dla prostego przypadku kalkulator mnoży pełne pensum przez część etatu.

Wpisz wartość większą od 0, np. 0,80.

Obliczenia odbywają się lokalnie w przeglądarce. Wpisane dane nie są wysyłane przez kalkulator.

Kalkulator pensum przy różnych stanowiskach

Art. 42 ust. 5c

Jeśli w jednym stosunku pracy realizujesz obowiązki na stanowiskach o różnym tygodniowym wymiarze, wymiar ustala się według szczególnego wzoru: łączna liczba godzin ÷ suma części etatów.

Kalkulator przyjmuje dla każdego stanowiska tygodniową liczbę godzin odpowiadającą części etatu jako „pensum × część etatu”, a następnie stosuje iloraz z art. 42 ust. 5c.

Wymiar wynikający z łączenia stanowisk — godz./tyg.
Łączna liczba godzin — godz.
Suma części etatów —
Iloraz przed zaokrągleniem — godz.

Wynik zaokrągla się do pełnych godzin: część do pół godziny pomija się, a powyżej pół godziny liczy się jako pełną godzinę.

Dane zostały zmienione. Kliknij „Oblicz pensum łączone”, aby zaktualizować wynik.

Czas pracy nauczyciela a pensum

Czas pracy nauczyciela zatrudnionego w pełnym wymiarze nie może przekraczać 40 godzin tygodniowo. Nie oznacza to jednak, że pensum wynosi 40 godzin.

Pensum dotyczy obowiązkowego wymiaru zajęć dydaktycznych, wychowawczych i opiekuńczych prowadzonych bezpośrednio z uczniami lub wychowankami albo na ich rzecz.

40 godzin całego czasu pracy ≠ tygodniowe pensum zajęć

Ile wynosi pensum nauczyciela?

Dla wielu nauczycieli szkół podstawowych i ponadpodstawowych pensum wynosi 18 godzin tygodniowo, ale nie jest to uniwersalna liczba dla wszystkich nauczycieli.

Inne stanowiska mogą mieć odmienny ustawowy wymiar albo wymiar ustalany przez organ prowadzący w granicach przewidzianych ustawą.

Ważne od 1 września 2026 r.

W tekście jednolitym Karty Nauczyciela z 2026 r. część zmian w art. 42 jest oznaczona jako wchodząca w życie 1 września 2026 r. Dlatego kalkulator rozdziela stan prawny do 31 sierpnia i od 1 września.

Jedna z istotnych zmian ujednolica tygodniowy wymiar nauczycieli praktycznej nauki zawodu z nauczycielami teoretycznych przedmiotów zawodowych do 18 godzin tygodniowo od 1 września 2026 r.

Do 31 sierpnia 2026 r. dla nauczycieli praktycznej nauki zawodu art. 42 ust. 7 przewiduje wymiar ustalany przez organ prowadzący, nieprzekraczający 20 godzin.

Źródło: Karta Nauczyciela — Dz.U. 2026 poz. 515, art. 42 i przypisy dotyczące wejścia zmian w życie oraz Ministerstwo Edukacji — nowelizacja Karty Nauczyciela .

Pensum wybranych stanowisk

Najważniejsze wartości i limity

Stanowisko Do 31.08.2026 Od 01.09.2026 Uwagi
Nauczyciel szkoły podstawowej / ponadpodstawowej 18 godz. 18 godz. Art. 42 ust. 3
Nauczyciel teoretycznych przedmiotów zawodowych 18 godz. 18 godz. Art. 42 ust. 3
Nauczyciel praktycznej nauki zawodu ustalane przez organ, maks. 20 godz. 18 godz. Zmiana od 1.09.2026
Pedagog, pedagog specjalny, psycholog, logopeda, terapeuta pedagogiczny, doradca zawodowy ustalane przez organ, maks. 22 godz. ustalane przez organ, maks. 22 godz. Art. 42 ust. 7 pkt 3 lit. b
Nauczyciel przedszkola — grupa bez dzieci 6-letnich 25 godz. 25 godz. Art. 42 ust. 3
Nauczyciel przedszkola — grupa dzieci 6-letnich 22 godz. 22 godz. Art. 42 ust. 3
Nauczyciel przedszkola — grupa mieszana 6-latki i młodsi ustalane przez organ, maks. 25 godz. ustalane przez organ, maks. 25 godz. Art. 42 ust. 7 pkt 3 lit. c

Wartości „do 22”, „do 25” i „do 20” są ustawowymi górnymi granicami dla wymiarów ustalanych przez organ prowadzący, a nie zawsze automatycznym pensum konkretnego nauczyciela.

Jak obliczyć pensum przy niepełnym etacie?

W prostym przypadku proporcjonalny wymiar można oszacować przez pomnożenie pełnego pensum przez wymiar zatrudnienia.

18 godz. × 0,50 etatu = 9 godz. tygodniowo

W szczególnych sytuacjach, przy łączeniu stanowisk albo odmiennych zasadach organizacyjnych, należy zastosować właściwe przepisy zamiast samego mnożenia.

Nauczyciel na różnych stanowiskach

Art. 42 ust. 5c przewiduje osobną metodę dla nauczyciela realizującego w jednym stosunku pracy obowiązki na stanowiskach o różnym tygodniowym obowiązkowym wymiarze.

Wymiar ustala się jako iloraz łącznej liczby realizowanych godzin i sumy części etatów realizowanych w ramach poszczególnych wymiarów, a wynik podlega ustawowemu zaokrągleniu.

Obniżone pensum

Dyrektorom, wicedyrektorom i nauczycielom pełniącym inne stanowiska kierownicze tygodniowy obowiązkowy wymiar może zostać obniżony, a w określonych przypadkach mogą być oni zwolnieni z realizacji części zajęć.

Zwykły kalkulator nie powinien sam zakładać takiej obniżki — trzeba wpisać lub sprawdzić wymiar właściwy dla konkretnej sytuacji.

Pensum pedagoga, psychologa i logopedy

Dla pedagogów, pedagogów specjalnych, psychologów, logopedów, terapeutów pedagogicznych i doradców zawodowych organ prowadzący ustala tygodniowy wymiar, który nie może przekroczyć 22 godzin.

Dlatego kalkulator nie wpisuje automatycznie 22 jako jedynej możliwej wartości — użytkownik podaje wymiar faktycznie ustalony dla jego stanowiska.

Powiązane kalkulatory

Narzędzia przydatne nauczycielom

Kalkulator Godzin Ponadwymiarowych Oblicz dodatkowe godziny i stawkę. Kalkulator Awansu Zawodowego Sprawdź orientacyjny termin awansu. Kalkulator Godzin Dodawaj i odejmuj czas pracy. Kalkulator Urlopowy Sprawdź wymiar urlopu.

FAQ

Najczęstsze pytania o pensum nauczyciela

Czy 18 godzin pensum dotyczy każdego nauczyciela?
Nie. Pensum zależy od stanowiska, rodzaju zajęć i przepisów mających zastosowanie do danego nauczyciela.
Czy 40 godzin tygodniowo to pensum nauczyciela?
Nie. 40 godzin odnosi się do całego tygodniowego czasu pracy nauczyciela zatrudnionego w pełnym wymiarze, a pensum dotyczy obowiązkowego wymiaru określonych zajęć.
Jak obliczyć pensum przy 0,5 etatu?
W prostym przypadku pełne pensum mnoży się przez wymiar zatrudnienia. Dla pensum 18 godzin i 0,5 etatu daje to 9 godzin tygodniowo.
Czy pedagog zawsze ma pensum 22 godziny?
Nie. Dla wskazanych specjalistów organ prowadzący ustala wymiar, który nie może przekraczać 22 godzin. Konkretna wartość może być niższa.
Ile wynosi pensum psychologa szkolnego?
Dla psychologa przepisy przewidują tygodniowy wymiar ustalany przez organ prowadzący, nieprzekraczający 22 godzin, z wyjątkiem odrębnie uregulowanych stanowisk.
Ile wynosi pensum logopedy?
Logopeda należy do grupy stanowisk, dla których organ prowadzący ustala tygodniowy wymiar nieprzekraczający 22 godzin.
Czy nauczyciel może mieć różne pensum na różnych stanowiskach?
Tak. Gdy w jednym stosunku pracy łączone są stanowiska o różnym tygodniowym wymiarze, stosuje się szczególną metodę z art. 42 ust. 5c.
Czy dyrektor szkoły ma takie samo pensum jak nauczyciel?
Nie zawsze. Dyrektorowi, wicedyrektorowi i osobom na innych stanowiskach kierowniczych tygodniowy obowiązkowy wymiar może zostać obniżony zgodnie z przepisami.
Czy pensum może być niższe niż ustawowy wymiar?
Tak, w określonych sytuacjach przepisy przewidują możliwość lub obowiązek obniżenia tygodniowego obowiązkowego wymiaru zajęć.
Czy godziny ponad pensum są godzinami ponadwymiarowymi?
Nie każdą sytuację można sprowadzić do prostego odejmowania. Przy łączeniu stanowisk, zmiennym planie zajęć lub szczególnych zasadach rozliczania trzeba zastosować odpowiednie przepisy Karty Nauczyciela.